Açık Kalp Ameliyatı Sonrası Akciğerde Sıvı Birikmesinin Nedenleri
Açık kalp ameliyatı sonrasında akciğerlerde sıvı (plevral efüzyon) birikmesi oldukça yaygın görülen bir durumdur. Bunun birden fazla nedeni bulunmaktadır:
- Kardiyopulmoner bypass makinesinin etkisi: Ameliyat sırasında kalp ve akciğerlerin fonksiyonunu geçici olarak üstlenen bu makine, vücutta sistemik bir inflamatuar yanıt oluşturabilir. Bu durum damar geçirgenliğini artırarak sıvının damarlardan dokulara ve akciğer boşluklarına sızmasına neden olur.
- Kalp fonksiyonlarındaki geçici bozulma: Ameliyat sırasında kalp durdurulduğu için, ameliyat sonrasında kalbin pompa fonksiyonunun tam olarak düzelmesi zaman alabilir. Kalp yeterince güçlü kan pompalayamadığında, akciğerlerdeki kan basıncı artar ve bu da sıvının kılcal damarlardan sızmasına yol açar (kardiyojenik pulmoner ödem).
- Lenfatik sistemin zarar görmesi: Özellikle by-pass ameliyatlarında, göğüs kafesinin içindeki lenf kanalları hasar görebilir. Lenfatik sistem, dokularda biriken fazla sıvının toplanıp dolaşıma geri verilmesinden sorumludur. Bu sistemin zarar görmesi, akciğer çevresinde sıvı birikimine neden olur.
- Plevranın irritasyonu: Ameliyat sırasında akciğer zarı (plevra) tahriş olabilir. Bu tahriş, zarın iltihaplanmasına ve daha fazla sıvı üretmesine sebep olabilir.
- Düşük kan protein seviyeleri (Hipoalbüminemi): Ameliyat öncesi ve sonrası dönemde beslenme bozuklukları veya ameliyatın metabolik stresi nedeniyle kandaki albümin seviyeleri düşebilir. Albümin, kan damarlarında sıvıyı tutmaya yardımcı olan bir proteindir. Seviyeleri düştüğünde, sıvı damar dışına çıkarak akciğer boşluklarında birikebilir.
- Ameliyat sonrası ağrı ve sığ solunum: Ameliyat sonrası göğüs ağrısı nedeniyle hastalar derin nefes alamayabilir. Bu durum akciğerlerin tam olarak genişlemesini engeller ve akciğerlerdeki sıvının temizlenme mekanizmalarını yavaşlatır.
Sonuç
Bu sıvı birikimi genellikle geçicidir ve çoğu hasta, diüretik ilaçlar, fizik tedavi ve gerekirse sıvının boşaltılması (torasentez) gibi tedavilerle iyileşir. Ancak, sıvı birikiminin miktarı ve süresi hastanın genel sağlık durumuna ve ameliyatın karmaşıklığına bağlı olarak değişiklik gösterebilir. Ameliyat sonrası düzenli takipler, bu komplikasyonun yönetilmesinde hayati önem taşır. |